Września



Ujednoznacznienie
Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: inne miejscowości o tej nazwie .

Współrzędne: 52°20" N 017°35" E Geografia

Września
Herb
Herb Wrześni
Województwo wielkopolskie
Powiat wrzesiński
Gmina
 - rodzaj
Września
miejsko-wiejska
Założono 1256
Prawa miejskie 1375
Burmistrz Tomasz Kałużny
( e-mail )
Powierzchnia 12,73 km
Położenie 52° 20" N
17° 35" E
Liczba mieszkańców   ( 2004 )
 - liczba ludności
 - gęstość

32 631
2249,1 os./km
Strefa numeracyjna
(do 2005 )
61
Kod pocztowy 62-300
Tablice rejestracyjne PWR
TERC10
( TERYT )
4303930054
Urząd miejski 3
ul. Ratuszowa 1
62-300 Września
tel. 61 436-05-00; faks 61 436-25-00
( e-mail )
Strona internetowa miasta

Września - miasto w województwie wielkopolskim , w powiecie wrzesińskim , siedziba gminy miejsko-wiejskiej Września . Położone 50 km na wschód od Poznania , nad rzeką Wrześnicą . W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. poznańskiego .

Według danych z 31 grudnia 2004 , miasto miało 28 631 mieszkańców. Ważny węzeł komunikacji drogowej i kolejowej. Okolica równinna, rolnicza, bez większych lasów i jezior. Herb miasta biała róża na czerwonym tle. Wywodzi się on z rodowego herbu Porajów rodu będącego pierwszym właścicielem Wrześni.

Miasto znajduje się przy międzynarodowej trasie E30 - autostradzie A2 na odcinku Poznań Warszawa .

Liczba mieszkańców: 29 tys. (2003-12-31)

We Wrześni od 1993 roku przeprowadza się prawybory polityczne - parlamentarne, prezydenckie oraz do Parlamentu Europejskiego.

Spis treści

Historia

Wykopaliska archeologiczne świadczą o pojawieniu się na tym terenie pierwszych grup ludzkich w środkowej epoce kamiennej mezolicie (8000 2500 lat p.n.e.). Z epoki tej pochodzi m.in. osada wydmowa z Tarnowej pod Pyzdrami , stąd w archeologii stosuje się określenie "kultura tarnowska". Ciągłość osadnictwa potwierdzają znaleziska z epoki brązu i żelaza . Nieopodal Wrześni znajduje się Giecz jeden z najważniejszych w średniowieczu grodów książęcych i siedziba kasztelanii . Za czasów Bolesława Chrobrego , wg Galla Anonima gród skupiał 2300 wojowników. Coraz głośniej mówi się też o grodzisku w Grzybowie wiosce położonej między Wrześnią a Gnieznem . Gród ma imponujące wymiary (4,7 hektara), a jego położenie blisko Gniezna, Giecza i Ostrowa Lednickiego świadczy o tym, iż musiał pełnić ważną rolę w okresie formowania się państwa polskiego. Najstarsze materiały dendrologiczne datuje się na rok 923 .

Pierwsza wzmianka o Wrześni pochodzi z 1256 r. Lokacja miasta nastąpiła w poł. XIV w. Miasto rozwinęło się na planie owalnicy wzdłuż traktu handlowego łączącego Kalisz z Gnieznem, opodal skrzyżowania ze szlakiem Poznań Łęczyca . Korzystne położenie miasta sprzyjało rozwojowi handlu i rzemiosła. W 1580 r. było tu 60 rzemieślników. Podczas wojny szwedzkiej w 1656 r. miasto zostało poważnie zniszczone. W latach 1807 - 1815 Września wchodziła w skład Księstwa Warszawskiego .

W wyniku II rozbioru Polski w 1793 r. rozpoczęło się na tych terenach panowanie pruskie. Podczas Wiosny Ludów mieścił się tutaj obóz powstańczy. W drugiej połowie XIX w. istniało kilka zakładów przemysłowych: fabryka obuwia, fabryka powozów, betoniarnia, mleczarnia, cukrownia. Powstało również w tym okresie połączenie kolejowe Gniezno Września Oleśnica oraz Poznań Września Strzałkowo .

Cały świat usłyszał o strajku dzieci we Wrześni , który rozpoczął się 20 maja 1901 r. Niemiecki nauczyciel wymierzył karę cielesną dzieciom za odmowę odpowiadania w języku niemieckim na lekcji religii. Zastrajkowało wówczas 118 uczniów i uczennic. Ich rodziców władze niemieckie ukarały więzieniem. Za przykładem dzieci wrzesińskich poszli uczniowie w innych szkołach zaboru pruskiego. W 1906 r. opór dzieci, podtrzymywany przez rodziców, przybrał postać powszechnego strajku. W fazie największego jego nasilenia strajkowało ok. 75 tys. dzieci w ok. 800 szkołach (na łączną ilość 1100 szkół).

Ponad stuletnią niewolę zakończył wybuch powstania wielkopolskiego . Po rozbrojeniu garnizonu pruskiego 28 grudnia 1918 r. Września odzyskała wolność.

W 1920 r., podczas wojny polsko-bolszewickiej , po odezwie Rady Obrony Państwa z dnia 1 lipca 1920 r., z inicjatywy hr. Stanisława Mycielskiego, mieszkańcy ziemi wrzesińskiej utworzyli Legię Ochotniczą Wrzesińską , która brała czynny udział w walkach w obronie ojczyzny.

W latach międzywojennych Września była miastem handlowo-rzemieślniczym, zamieszkanym przez Polaków, Żydów i Niemców. W związku z tym w mieście istniały wówczas: kościół rzymskokatolicki, kościół ewangelicki i synagoga . W tym okresie na terenie Wrześni działało aktywnie Towarzystwo Gimnastyczne "Sokół".

1 września 1939 bombowce hitlerowskie zburzyły dworzec i cukrownię. Miasto zajęli hitlerowcy i włączyli w obszar Wartegau . Wielu mieszkańców wysiedlono. 22 stycznia 1945 do miasta wkroczyli żołnierze 1 armii pancernej gen. M. Katukowa. Tym samym zakończył się we Wrześni okres okupacji hitlerowskiej.

Po wojnie nastąpiła intensywna rozbudowa i modernizacja przemysłu, gospodarki komunalnej, zaplecza socjalnego i kulturalnego, szkolnictwa i węzła komunikacyjnego. Powstały osiedla o zabudowie blokowej oraz willowej. Stworzono zalew na rzece Wrześnicy (26 ha, 3 km dł.), a przy nim niewielki ośrodek wypoczynkowy.

Zabytki

Edukacja

Kultura

Sport i turystyka

Miejski Klub Sportowy Victoria Września - klub piłkarski grający w sezonie 2006 / 2007 w IV lidze , grupie wielkopolskiej południowej.

Linki zewnętrzne

Fanclub MKS Victoria Września http://www.victoria.interian.pl/fans/


gminy powiatu wrzesińskiego

gminy miejsko-wiejskie: Miłosław | Nekla | Pyzdry | Września | gminy wiejskie: Kołaczkowo

Źródło: " http://pl.wikipedia.org/wiki/Wrze%C5%9Bnia "

Ostatnia Zmiana : 2006-11-07 12:34:15.674176